Saltanatın Acı Reçetesi: Kardeş Katli

Osmanlı Devleti, kuruluşundan itibaren merkeziyetçi bir anlayışa sahip olmuştur. Bu nedenledir ki hiçbir ayrılıkçı güç odağını, hanedan içinde dahi olsa kabul etmez. Ayrıca bir veraset kanunu olmadığı için kimin hükümdar olacağı belli değildir. Eski Türk devlet anlayışına göre devlet, kardeşler arasında bölünürdü. Osmanlılarda da ilk önce bu anlayışa yönelmişti.

Osman Bey öldüğünde oğlu Orhan Bey, kardeşi Alaeddin Bey'e ülkenin ortak bir biçimde yönetilmesini teklif etmişti. Alaeddin Bey ise Osmanlılarda saltanat anlayışının temelini atacak olan şu sözleri sarf ederek yönetimi kardeşi Orhan'a teslim etmiştir: " Bir sürüye bir çoban, bir devlete bir baş gerek".
“Sığar bir kilim içine on gedâ,
Bir iklime sığamaz iki padişâ”

                                                                                                   Kemalpaşazâde
Bu anlayış artık hanedanda ikinci bir gücün yer alamayacağı anlamına geliyordu. Orhan Bey'den sonra I.Murad, saltanat davasına girişen kardeşleri İbrahim ve Halil Beyleri öldürterek Osmanlı Hanedanı'nda ilk kardeş katlini gerçekleştirdi. Ayrıca Bizans ile işbirliği yapan oğlu Savcı Bey'i de öldürttü. I.Murad'dan sonra Yıldırım Bayezid, başkaldırma ihtimaline karşı askeri gücü bulunan kardeşi Yakub Bey'i ortadan kaldırttı.
“Kadimden töredir kardeşe kıymak
Atayı anayı gussalı komak.”

                                                                                                  Aşıkpaşazâde

Kardeş katli devletin gidişatını sağlayan bir uygulama olduğundan Fatih Sultan Mehmed tarafından kanunlaştırıldı. Hanedandaki belirsizlik ortadan kaldırılıp gidişat yoluna koyuldu. Fatih, kanunnamesinde şöyle diyordu:

“Evladımdan her kimesne (kime) saltanat müyesser (nasip) ola, karındaşların nizam-ı alem (dünyanın düzeni) için katl etmek münasiptir (uygundur). Ekser-i ulema (alimlerin geneli) dahi tecviz vermiştir (caiz görmüş,onaylamıştır). Anınla amil olalar (böyle uygulasınlar).”

Şehzade Mustafa'nın öldürülmesi tasviri
Bu kanundan sonra II.Bayezid Cem'in oğullarını, Yavuz Sultan Selim şehzade Ahmed, Korkut ve evlatlarını, Kanuni kendi oğullarını, III.Mehmed, III.Murad, IV.Mehmed ve IV. Murad kardeşlerini hep bu kanuna dayanarak ortadan kaldırmışlardır.

İslamiyet öncesindeki Türk devletleri kardeşler arasında bölündüğünden düşmanları için kolay birer av olmuşlardı. Devlet içinde karışıklık çıkartmak düşmanlar için kolaydı. Ancak bu sistem ile birlikte bir kardeş öldürülerek onun, etrafında diğer Müslümanlardan asker toplayıp iç savaş çıkartması ve böylece binlerce Müslümanın kanının dökülmesi önlenmiş oluyordu.  Düşmanlara kolay bir lokma olmamak için getirilen kardeş katli sistemi, aslında ülkenin bütünlüğünü kardeşlerinin kanına tercih eden Osmanlı padişahları için bir fedakarlık göstergesidir. Devletin varlığı ve birliği için kardeş katli Osmanlılar için kaçınılmaz bir çare, bunu kanun haline getiren Fatih Kanunnamesi de acı bir reçetedir.



Related Posts Plugin for WordPress, Blogger...

12 yorum:

Eğer bu Kardeş Katili(Biraz ağır oluyor söyleyince)Meselesi olmasaydı Osmanlıda olmazdı hunlar gibi iç savaş içinde yok olurdu eğer bu mesele Hunlarda ve Göktürklerdede olsa belki haritaya bakınca Orta Asyada Koskacaman bir Hun devleti görebilirdik fakat 'Mevlam kim bilir ne eyler? Ne eylerse güzel eyler'

Kardeş katili olmasaydı Osmanlı olmazdı diyorsun , Bir insanın canına kıymak , Allah'ın verdiği canı sırf taht yüzünden öldürenler ebedi cehennemliktir diyor ALlah Kur'an'da. Ona ne demelisin ? Fatih Sultan Mehmet'in söylediği söz mü geçerli Allah'ın kitabındaki ayet mi ?

Savaşlarda ne yapılıyor insan öldürülmüyormu?
Eğer kardeş boğdurmak olmasaydı belki Osmanlı Olmazdı!
Hunlar gibi bölünürdük diyorum her kişi kendine devletten bir parça alırdı!
Düşün Padişahın üç oğlu var üçüde tahta geçmek istiyor Hepsi tahta geçmek için MİLYONLARCA İNSAN ÖLDÜRCEĞİNE bir kişiyi Alimlere sorarak bu işi gerçekleştirerek belki MİLYONLARCA İNSANIN HAYATINI KURTARIYOR Eğer Cem Sultanda boğdurulsaydı belki Osmanlı daha ilerde olurdu Kardeş katili meselesine karşı çıkanlar ilk Hunların yıkılış nedenine baksın ardından Cem Sultana!

Ama yinede Kuran-i Kerim en büyük kaynaktır onun üzerine kaynak yoktur fakat burada yorumlamada önemli,Nedensiz yere İnsan öldürmek günahtır.
Fakat Allah Büyüğünce çok kötü işler yapacak bir çocuğu küçükken canına alarak Hem onun için iyi yaptı(Cennete göndererek)Hem insanlara iylik yaptı(Kötülükleri önleyerek

Bu yorum bir blog yöneticisi tarafından silindi.

Arkadaşlar makale gayet açık, bu konuda tartışmaya gerek yok.

. Küçükken kötü işler yapacak çocuğun canını almak mı ne kadar yanlış bir yorum

Fatihin öyle bir kanunnamesi yokmuş.bilginize.

insan oğlu her varlıktan daha yuce yaratılmıstır ve Allah 'ın yarattığı bir kulu bir kul tarafından öldurülmesi günahtır helede daha kuntakda olan ve dunyadaki kötuluklerden habersiz olan bir cocuk için yani

Kurtuluş savaşında bebesinin değilde cephanenin üstünü örten annenin yaptığı benzer değil mi? Vatan için evladına veya kardeşine kıymak.

yanlız fatıh battanıyeyı onunda ustune ortuyor

Yorum Gönder