Antikçağ Tralleis Tarihi

Tralleis'den bir görüntü
Tralleis Antik Kenti,son derece iyi tahkim edilmiş bir tepede kurulmuştur.Bu sebepten dolayıdır ki kentin doğal savunma durumu dikkate değer olmakla birlikte,kent son derece iyi korunmuştur. Strabon eserinde Tralleis'in konumu hakkında önemli bilgiler verir.Güzergahın Magnesia'dan sonra Tralleis'e ulaştığını,Tralleis kentinin Mesogis Dağı'nın solunda,yolun ise sağ kısmında Lydia,Karia,Ionia,Miletos,Mysia'lı halklar ve aynı zamanda Magnesia'nın Aioller tarafından işgal edilen Maiandros Irmağı ovasının bulunduğunu işaret etmektedir.Bu tarz güzergahın Nysa ve Antiokheia'ya kadar sürdüğünü belirtmiştir.
Tralleis Antik Kenti Aydın ilinin kuzeyinde olup,eski ismi Mesogis olan Kestane Dağı'nın güney yamacında, Büyük Menderes ovasına bakan bir noktada kurulmuştur.Antik Çağ yazarlarının eserlerinden anlaşılacağı gibi o dönemin zengin ve önemli kentleri arasında Tralleis kentini de görmekteyiz.Kentin bu durumda olmasının en önemli sebepleri; ticaret yolları güzergahında bulunması,mevcut konumu ve Büyük Menderes nehrine yakın olmasıyla önemli bir tarım arazisinde bulunması sayılabilir.Antik kaynaklarda genellikle Tralleis ismi kullanılmakla birlikte, nadiren de Trallis olarak isimlendirildiği de görülmektedir.
Rivayete göre de kenti Amazon savaşçılarından Tralla adında bir kimsenin kurduğu söylenir.Ancak yapılan çalışmalar bu rivayetin doğruluk değerinin olmadığını ortaya çıkarmıştır.Kent Dor Göçleri sırasında yurtlarından kaçan Trakyalılar tarafından kurulmuştur.O döneme ait bilgi yoktur.Kent hakkında ilk bilgiler Ksenophon'un yazmış olduğu Hellenika adlı eserden gelmektedir.
Lydia Döneminde basılmış Tralleis sikkesi
Daha sonraları kent Lydia hakimiyetine girmişse de M.Ö 550-545 yıllarıyla birlikte Pers istilasıyla Persler'in hakimiyetine girmiş ve Karia Satraplığının sınırları içerisine dahil edilmiştir.Kente Perslerden sonra M.Ö 335 yılında Büyük İskender'in Persleri yenilgiye uğratmasıyla birlikte kent Makedon Krallığı hakimiyeti altına girmiştir.Ancak Büyük İskender'in ölümünden sonra oluşan Diadoklar döneminde kent İskender'in generalleri arasında sık sık el değiştirmiştir.M.Ö 281 yılındaki Korupedion Savaşı'ndan sonra kent Seleukos Krallığı sınırları içerisindedir.Bu dönemde kentin adı kısa bir süre Seleukeia olarak kullanılmıştır.Ancak Seleukos Kralı 3.Antiochos'un Pergama ve onun müttefiki Roma'ya karşı savaşında kentin Seleukos Krallığına destek vermesi durumuna etki edecektir.Zira savaşı Pergamon-Roma ittifakı kazanmış ve kent Pergamon Krallığı'na bağlanmıştır.
Tralleis'de bulunan cistophor örneği
Bu dönem kentin en parlak dönemidir.Zira bunun da en büyük göstergesi bastıkları kaliteli paralardan(cistophor) anlaşılmaktadır.Kentin kaderi Pergamon'un son kralı 3.Attalos'un vasiyetiyle tekrar değişmiştir.Zira 3.Attalos vasiyetinde toprakları Roma'nın yönetmesini istemektedir.Böylece krallığın Roma'ya bağlanmasıyla kent Roma hakimiyeti altına girmiş ve Roma'nın Asia eyaletine dahil olmuştur.Kent Pontos Kralı VI. Mithridates'in M.Ö 88 li yıllardaki isyanında taraf olup bağımsızlıklarını ilan eden Tralleis'li Kratippos'un oğulları, Romalıların şehri kana bulamasına neden olmuşlardır.Zira Sulla'nın ordusunun isyanı bastırmasıyla ağır bir şekilde cezalandırılmıştır.5 yıl boyunca en ağır şekilde vergi vermekle cezalandırıldılar.1.Trumvirlik döneminde kent refah seviyesine tekrar ulaşmıştır.O dönemdeki yazarlar kentte değerli ve kültürlü çok sayıda kişinin yaşadığını eserlerinde belirtmişlerdir.Kent hakkında en önemli bilgilerden biri de M.Ö 20'li yıllarda kentte oluşan büyük depremdir.Zira oluşan büyük deprem sonrası kent büyük hasar görmüştür.Kent o dönemde yardımlarından dolayı Augustus'a şükranlarını bildirmek maksadıyla ismini bir süreliğine Caesera olarak değiştirmiştir.Kenti Roma İmparatorluğu'nun en önemli imparatorlarından Hadrianus da ziyaret etmiştir.Kent daha sonraları Bizans hakimiyetine de girmiştir.Anadolu Patrikliği'ne bağlanmıştır.Aydınoğulları Beyliği döneminde kent güneye doğru kaymıştır.O dönemde Güzelhisar olarak isimlendirilmiştir.15.yüzyıl itibari ile de Osmanlı hakimiyeti altına girmiştir.


___________________ 


Kaynak:
■ Oğuz Tekin, Eski Yunan ve Roma Tarihine Giriş, İstanbul 2012
■ Strabon, Geographika, İstanbul 2012
■ Ksenophon, Hellenika, Ankara 1999
■ Ksenophon, Anabasis, İstanbul 2010

Related Posts Plugin for WordPress, Blogger...

0 yorum:

Yorum Gönder